Σήμα πιθανής αποκλιμάκωσης στέλνει η Τεχεράνη προς την Ουάσινγκτον, σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής πίεσης και αβεβαιότητας στη Μέση Ανατολή. Ανώτατος Ιρανός αξιωματούχος ασφαλείας κάνει λόγο για εξέλιξη πλαισίου διαπραγματεύσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες, την ώρα που η ρητορική του Ντόναλντ Τραμπ εναλλάσσεται μεταξύ απειλών και προτάσεων διαλόγου.
Ο Αλί Λαριτζανί, με ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, υποστήριξε ότι «σε αντίθεση με την ατμόσφαιρα που δημιουργείται από τον τεχνητό πόλεμο των μέσων ενημέρωσης, η διαμόρφωση μιας δομής για διαπραγματεύσεις βρίσκεται σε εξέλιξη». Χωρίς να δώσει λεπτομέρειες για το περιεχόμενο ή το χρονοδιάγραμμα πιθανών επαφών, η δήλωση ερμηνεύεται ως προσπάθεια αποστολής μηνύματος ψυχραιμίας προς το διεθνές ακροατήριο, εν μέσω στρατιωτικών απειλών και αυστηρών κυρώσεων.
Ο ρόλος του Τραμπ και η πίεση στην Τεχεράνη
Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να εξετάζει ένα ευρύ φάσμα επιλογών απέναντι στο Ιράν, από περιορισμένα στρατιωτικά πλήγματα έως ακραία σενάρια πλήρους αλλαγής καθεστώτος. Δημοσίως, ακολουθεί μια τακτική «καρότου και μαστιγίου», εναλλάσσοντας απειλές με προσκλήσεις για συνομιλίες, διατηρώντας όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά.
Στο εσωτερικό του Ιράν, ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν έχει κατηγορήσει τις ΗΠΑ, το Ισραήλ και ευρωπαϊκές χώρες ότι εκμεταλλεύτηκαν τη βαθιά οικονομική κρίση και υποκίνησαν κοινωνική αναταραχή. Οι πρόσφατες διαδηλώσεις, που διήρκεσαν περίπου δύο εβδομάδες, συνδέθηκαν άμεσα με τον πληθωρισμό και την εκτόξευση του κόστους ζωής και καταστάλθηκαν βίαια από τις αρχές.
Αντικρουόμενα στοιχεία για τους νεκρούς
Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των νεκρών παρουσιάζουν μεγάλες αποκλίσεις. Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων κάνουν λόγο για χιλιάδες θύματα, ενώ η ιρανική κυβέρνηση δίνει χαμηλότερους αριθμούς, υποστηρίζοντας ότι σημαντικό μέρος των απωλειών αφορά μέλη των δυνάμεων ασφαλείας.
Σε αυτό το περιβάλλον, η προοπτική διπλωματικής λύσης παραμένει αβέβαιη. Η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει μια σαφώς αυστηρότερη συμφωνία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, απαιτώντας πλήρη τερματισμό του εμπλουτισμού ουρανίου και περιορισμούς στο πυραυλικό πρόγραμμα. Η Τεχεράνη απορρίπτει διαχρονικά αυτές τις απαιτήσεις, επιμένοντας ότι δεν θα διαπραγματευτεί υπό καθεστώς απειλών.
Κατακλείδα:
Το άνοιγμα που αφήνει η δήλωση Λαριτζανί μπορεί να ερμηνευτεί είτε ως πραγματική πρόθεση αποκλιμάκωσης είτε ως διαπραγματευτικός ελιγμός υπό αυξανόμενη πίεση. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν οι εκατέρωθεν κινήσεις θα οδηγήσουν σε ουσιαστικό διάλογο ή αν η ένταση θα συνεχίσει να καθορίζει τις σχέσεις Τεχεράνης–Ουάσινγκτον.
