Η 14η Σεπτεμβρίου είναι η 257η ημέρα του έτους σύμφωνα με το Γρηγοριανό ημερολόγιο και απομένουν 108 ημέρες μέχρι το τέλος του χρόνου.
Η σημερινή ημερομηνία έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για τον Ελληνισμό, καθώς είναι Ημέρα Εθνικής Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από το Τουρκικό Κράτος, ενώ η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά την Ύψωση του Τιμίου Σταυρού.
📜 Γεγονότα
🏛️ 81 – Ο Δομιτιανός γίνεται αυτοκράτορας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας μετά τον θάνατο του αδελφού του, Τίτου.
⚔️ 628 – Ο αυτοκράτορας Ηράκλειος εισέρχεται θριαμβευτικά στην Κωνσταντινούπολη μετά τη νίκη του επί της αυτοκρατορίας των Σασσανιδών.
👑 775 – Ο Λέων Δ΄ ο Χάζαρος γίνεται Βυζαντινός αυτοκράτορας μετά τον θάνατο του πατέρα του, Κωνσταντίνου Ε΄.
🌙 786 – «Η νύχτα των τριών Χαλίφηδων»: ο Χαρούν αλ Ρασίντ γίνεται χαλίφης του Χαλιφάτου των Αββασιδών μετά τον θάνατο του αδελφού του, αλ-Χαντί. Την ίδια ημέρα γεννιέται ο γιος του, Αλ-Μαμούν.
⚔️ 987 – Ο Βάρδας Φωκάς ο νεότερος επαναστατεί εναντίον του Βυζαντινού αυτοκράτορα Βασιλείου Β΄ και αυτοανακηρύσσεται αυτοκράτορας.
👑 1210 – Η Μαρία του Μομφερράτου, βασίλισσα της Ιερουσαλήμ, παντρεύεται τον Γάλλο βαρόνο Ιωάννη της Μπριέν, ο οποίος αργότερα στέφεται βασιλιάς στην Τύρο.
🎼 1741 – Ο Γκέοργκ Φρήντριχ Χαίντελ ολοκληρώνει το περίφημο ορατόριο «Μεσσίας».
📅 1752 – Η Βρετανική Αυτοκρατορία υιοθετεί το Γρηγοριανό ημερολόγιο, παρακάμπτοντας 11 ημέρες. Η προηγούμενη ημέρα ήταν η 2α Σεπτεμβρίου.
🇫🇷 1791 – Τα Παπικά Κράτη χάνουν την Αβινιόν από την Επαναστατική Γαλλία.
🔥 1812 – Ναπολεόντειοι Πόλεμοι: η γαλλική Μεγάλη Στρατιά εισέρχεται στη Μόσχα, όπου ξεσπά μεγάλη πυρκαγιά μετά την εγκατάλειψη της πόλης από τα ρωσικά στρατεύματα.
🇬🇷 1814 – Ιδρύεται η Φιλική Εταιρεία, η μυστική επαναστατική οργάνωση που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην προετοιμασία της Ελληνικής Επανάστασης.
📜 1829 – Η Οθωμανική Αυτοκρατορία υπογράφει τη Συνθήκη της Αδριανούπολης, με την οποία τερματίζεται ο Ρωσοτουρκικός Πόλεμος του 1828-1829.
🇺🇸 1901 – Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ουίλλιαμ ΜακΚίνλεϊ πεθαίνει από τα τραύματα που υπέστη στην απόπειρα δολοφονίας της 6ης Σεπτεμβρίου. Τον διαδέχεται ο αντιπρόεδρος Θεόδωρος Ρούζβελτ.
🇷🇺 1917 – Η Ρωσική Αυτοκρατορία αντικαθίσταται επίσημα από τη Ρωσική Λαϊκή Ομοσπονδιακή Δημοκρατία.
🕯️ 1943 – Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος: η Βέρμαχτ αρχίζει τριήμερη επιχείρηση αντιποίνων εναντίον ελληνικών χωριών της Βιάννου. Περισσότεροι από 500 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους.
🇳🇱 1944 – Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος: το Μάαστριχτ γίνεται η πρώτη ολλανδική πόλη που απελευθερώνεται από τις Συμμαχικές δυνάμεις.
🛢️ 1960 – Ιδρύεται ο Οργανισμός Πετρελαιοεξαγωγών Κρατών (ΟΠΕΚ) από το Ιράκ, το Ιράν, το Κουβέιτ, τη Σαουδική Αραβία και τη Βενεζουέλα.
⚔️ 1960 – Κρίση στο Κονγκό: με τη βοήθεια της CIA, ο Μομπούτου Σέσε Σέκο καταλαμβάνει την εξουσία με στρατιωτικό πραξικόπημα, αναστέλλοντας το Σύνταγμα και το Κοινοβούλιο.
🇦🇫 1979 – Ο Αφγανός ηγέτης Νουρ Μουχαμάντ Ταρακί δολοφονείται με εντολή του Χαφιζουλάχ Αμίν, ο οποίος γίνεται ο νέος Γενικός Γραμματέας του Λαϊκού Δημοκρατικού Κόμματος του Αφγανιστάν.
📺 1998 – Προβάλλεται για πρώτη φορά στο CBBC η σειρά κινουμένων σχεδίων «Τα μικρά τερατάκια», βασισμένη στα βιβλία του Τόνι Γκαρθ.
🌍 1999 – Το Κιριμπάτι, το Ναουρού και η Τόνγκα εντάσσονται στα Ηνωμένα Έθνη.
🇬🇷 2000 – Ο βουλευτής Γεώργιος Καρατζαφέρης ιδρύει το κόμμα ΛΑΟΣ.
🎂 Γεννήσεις
👑 208 – Διαδουμενιανός, Ρωμαίος αυτοκράτορας.
🌙 786 – Αλ-Μαμούν, χαλίφης των Αββασιδών.
🙏 1384 – Άγιος Εφραίμ της Νέας Μάκρης.
✍️ 1580 – Φρανθίσκο δε Κεβέδο, Ισπανός συγγραφέας.
🎼 1760 – Λουίτζι Κερουμπίνι, Ιταλός συνθέτης.
🌍 1769 – Αλεξάντερ φον Χούμπολτ, Γερμανός γεωγράφος και εξερευνητής.
⚔️ 1784 – Καρλ φον Νόρμαν-Έρενφελς, Γερμανός στρατιωτικός.
✍️ 1877 – Σωκράτης Κουγέας, Έλληνας συγγραφέας.
🇬🇷 1878 – Ίων Δραγούμης, Έλληνας διπλωμάτης και συγγραφέας.
🎂 1889 – Μαρία Καποβίγια, υπεραιωνόβια από τον Ισημερινό.
➗ 1891 – Ιβάν Βινογκράντοφ, Ρώσος μαθηματικός.
📰 1891 – Γιώργος Τσιμπίδαρος-Φτέρης, Έλληνας δημοσιογράφος και συγγραφέας.
🎬 1898 – Χαλ Ουόλις, Αμερικανός κινηματογραφικός παραγωγός.
🎵 1902 – Γιώργος Παπασιδέρης, Έλληνας τραγουδιστής.
👑 1908 – Μιχαήλ, πρίγκιπας του Μαυροβουνίου.
💼 1910 – Γιάννης Λάτσης, Έλληνας επιχειρηματίας.
🏛️ 1917 – Ετόρε Σότσας, Αυστριακός αρχιτέκτονας και σχεδιαστής.
🇱🇨 1925 – Ουίνστον Σίνακ, πρωθυπουργός της Αγίας Λουκίας.
⛪ 1925 – Μεθόδιος Φούγιας, Έλληνας μητροπολίτης.
📷 1928 – Αλμπέρτο Κόρντα, Κουβανός φωτογράφος.
👑 1933 – Χιλέβι Ρόμπιν, Σουηδέζα Μις Υφήλιος 1955.
🏛️ 1937 – Ρέντσο Πιάνο, Ιταλός αρχιτέκτονας.
🎸 1950 – Πωλ Κοσσόφ, Άγγλος κιθαρίστας.
🇬🇷 1956 – Κώστας Καραμανλής, Έλληνας πολιτικός.
🎬 1960 – Μελίσα Λίο, Αμερικανίδα ηθοποιός.
🇷🇺 1965 – Ντμίτρι Μεντβέντεφ, Ρώσος πολιτικός.
🏃 1969 – Κώστας Κουκοδήμος, Έλληνας αθλητής και πολιτικός.
🎤 1973 – Nas, Αμερικανός πολυβραβευμένος ράπερ.
🏃♂️ 1974 – Χισάμ Ελ Γκερούζ, Μαροκινός δρομέας.
🎤 1976 – Κέβιν Λιτλ, τραγουδιστής από τον Άγιο Βικέντιο.
🎸 1981 – Miyavi, Ιάπωνας τραγουδιστής, κιθαρίστας και ηθοποιός.
🎙️ 1983 – Έιμι Γουάινχαουζ, Αγγλίδα τραγουδίστρια.
🎬 1989 – Λόγκαν Χέντερσον, Αμερικανός τραγουδιστής και ηθοποιός.
🕯️ Θάνατοι
✝️ 258 – Κυπριανός, επίσκοπος Καρχηδόνας.
☦️ 407 – Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως.
👑 685 – Κωνσταντίνος Δ΄, Βυζαντινός αυτοκράτορας.
👑 775 – Κωνσταντίνος Ε΄ Κοπρώνυμος, Βυζαντινός αυτοκράτορας.
✝️ 891 – Πάπας Στέφανος Ε΄.
⚔️ 1146 – Ιμαντεντίν Ζενγκί, Τούρκος ατάμπεης.
📖 1321 – Δάντης Αλιγκέρι, Ιταλός συγγραφέας.
👑 1425 – Κωνσταντία της Γαλλίας.
👑 1435 – Ιωάννης του Λάνκαστερ, 1ος δούκας του Μπέντφορντ.
🇮🇹 1498 – Τζοβάνι των Μεδίκων ο Ποπολάρος, Ιταλός ευγενής.
✝️ 1523 – Πάπας Αδριανός ΣΤ΄.
👑 1550 – Φραγκίσκη του Αλανσόν, Γαλλίδα ευγενής.
🔭 1712 – Τζιοβάνι Ντομένικο Κασίνι, Ιταλός μαθηματικός, αστρονόμος και μηχανικός.
📚 1851 – Τζέιμς Φένιμορ Κούπερ, Αμερικανός συγγραφέας.
🇺🇸 1901 – Ουίλλιαμ ΜακΚίνλεϊ, 25ος πρόεδρος των ΗΠΑ.
🇬🇷 1905 – Άρμεν Κούπτσιος, Έλληνας μακεδονομάχος.
📚 1916 – Χοσέ Ετσεγαράι ι Εϊθαγίρρε, Ισπανός συγγραφέας.
✍️ 1927 – Χούγκο Μπαλ, Γερμανός ποιητής.
💃 1927 – Ισιδώρα Ντάνκαν, Αμερικανίδα χορεύτρια.
🎬 1936 – Έρβιν Θάλμπεργκ, Αμερικανός κινηματογραφικός παραγωγός.
🇨🇿 1937 – Τόμας Μάζαρικ, Τσέχος πολιτικός.
⚓ 1943 – Βασίλης Λάσκος, Έλληνας στρατιωτικός.
📖 1960 – Μ. Καραγάτσης, Έλληνας συγγραφέας.
🇹🇷 1966 – Τζεμάλ Γκιουρσέλ, Τούρκος στρατιωτικός και πολιτικός.
📰 1967 – Γιώργος Τσιμπίδαρος-Φτέρης, Έλληνας δημοσιογράφος και συγγραφέας.
🇬🇷 1972 – Γεώργιος Πετρακογεώργης, Έλληνας πολιτικός.
👑 1976 – Παύλος, πρίγκιπας της Γιουγκοσλαβίας.
🇪🇸 1980 – Χοσέ Μαρία Χιλ Ρόμπλες ι Κινιόνες, Ισπανός πολιτικός.
🎬 1982 – Γκρέις Κέλι, Αμερικανίδα ηθοποιός και πριγκίπισσα του Μονακό.
🇱🇧 1982 – Μπασίρ Τζεμαγιέλ, Λιβανέζος πολιτικός.
🎬 1984 – Τζάνετ Γκέινορ, Αμερικανίδα ηθοποιός.
🇬🇷 1987 – Δημήτριος Παπανικολόπουλος, Έλληνας στρατιωτικός.
🇲🇬 1989 – Ζιλ Αντριαμαχαζό, στρατιωτικός και πολιτικός από τη Μαδαγασκάρη.
🎭 1994 – Μαρίκα Κρεβατά, Ελληνίδα ηθοποιός.
🇬🇷 1999 – Περικλής Θεοχάρης, Έλληνας πολιτικός.
🇨🇾 1999 – Γιάννος Κρανιδιώτης, Κύπριος πολιτικός.
🎙️ 2001 – Στέλιος Καζαντζίδης, Έλληνας τραγουδιστής.
🎬 2005 – Ρόμπερτ Γουάιζ, Αμερικανός σκηνοθέτης.
🎬 2006 – Μίκι Χάργκιτεϊ, Ούγγρος ηθοποιός.
🎬 2009 – Πάτρικ Σουέιζι, Αμερικανός ηθοποιός, τραγουδιστής και χορευτής.
🔬 2011 – Ρούντολφ Μέσμπαουερ, Γερμανός φυσικός.
🎥 2014 – Γιώργος Σκαλενάκης, Έλληνας σκηνοθέτης.
🎭 2019 – Τάκης Σπυριδάκης, Έλληνας ηθοποιός και σεναριογράφος.
🎭 2022 – Ειρήνη Παπά, Ελληνίδα ηθοποιός.
🇬🇷 Αργίες και εορτές
🕯️ Ημέρα Εθνικής Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από το Τουρκικό Κράτος.
☦️ Ορθόδοξη Εκκλησία
✝️ Ύψωση του Τιμίου Σταυρού
🙏 Μαρτύρων Βαλεριανού του νηπίου, Θεοκλέους και Πάπα.
🙏 Οσιομάρτυρος Μακαρίου του εν Θεσσαλονίκη (†1527).
🙏 Αγίας Πλακίλλης.
⛪ Μνήμη της ΣΤ΄ Οικουμενικής Συνόδου εν Τρούλλω (680).
Η 14η Σεπτεμβρίου είναι μια ημερομηνία βαθιά χαραγμένη στην ελληνική ιστορική μνήμη. Από την ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας μέχρι τη θυσία των κατοίκων της Βιάννου και τη μνήμη του Μικρασιατικού Ελληνισμού, η ημέρα συνδέει διαφορετικές εποχές της ιστορίας. Παράλληλα, η επέτειος της Ύψωσης του Τιμίου Σταυρού προσδίδει στη σημερινή ημέρα ιδιαίτερη θρησκευτική σημασία.
About the Author
