Η 19η Σεπτεμβρίου είναι η 262η ημέρα του έτους σύμφωνα με το Γρηγοριανό ημερολόγιο και απομένουν 103 ημέρες μέχρι το τέλος του. Η σημερινή ημερομηνία έχει σημαδευτεί από πολέμους, πολιτικές εξελίξεις, φυσικές καταστροφές, αλλά και γεγονότα που άφησαν ισχυρό αποτύπωμα στην ελληνική ιστορία.
📜 Γεγονότα
🔹 335 – Ο Δαλμάτιος ανέρχεται στον βαθμό του καίσαρα από τον θείο του, αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Α΄.
🔹 634 – Οι Άραβες, με επικεφαλής τον Χαλίντ ιμπν Ουαλίντ, καταλαμβάνουν τη Δαμασκό από τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία.
🔹 1356 – Μάχη του Πουατιέ: Ο αγγλικός στρατός υπό τον Εδουάρδο του Γούντστοκ νικά τον γαλλικό στρατό και αιχμαλωτίζει τον βασιλιά Ιωάννη Β΄ της Γαλλίας.
🔹 1777 – Αμερικανική Επανάσταση: Οι βρετανικές δυνάμεις νικούν τον Ηπειρωτικό Στρατό στην πρώτη μάχη της Σαρατόγκα.
🔹 1799 – Πόλεμοι της Γαλλικής Επανάστασης: Γάλλοι και Ολλανδοί νικούν Ρώσους και Βρετανούς στη μάχη του Μπέρχεν.
🔹 1852 – Στη Νάπολη, ο Ανιμπάλε ντε Γκάσπαρις ανακαλύπτει τον αστεροειδή 20 Μασσαλία.
🔹 1863 – Αμερικανικός Εμφύλιος Πόλεμος: Αρχίζει η μάχη της Τσικαμάουγκα στη βορειοδυτική Τζόρτζια, η οποία αποτέλεσε τη μοναδική σημαντική νίκη των Συνομόσπονδων στο δυτικό θέατρο του πολέμου.
🔹 1870 – Γαλλοπρωσικός Πόλεμος: Αρχίζει η Πολιορκία του Παρισιού, η οποία θα ολοκληρωθεί στις 28 Ιανουαρίου 1871 με την παράδοση της πόλης και την αποφασιστική νίκη της Πρωσίας.
🔹 1870 – Ο ιταλικός στρατός πολιορκεί τη Ρώμη, έχοντας εισβάλει στα Παπικά Κράτη μία εβδομάδα νωρίτερα. Την επόμενη ημέρα εισέρχεται στην πόλη.
🔹 1881 – Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζέιμς Γκάρφιλντ πεθαίνει από τα τραύματα που είχε υποστεί από πυροβολισμό στις 2 Ιουλίου. Ο αντιπρόεδρος Τσέστερ Άρθουρ αναλαμβάνει την προεδρία.
🔹 1893 – Στη Νέα Ζηλανδία οι γυναίκες αποκτούν δικαίωμα ψήφου.
🔹 1916 – Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος: Οι αποικιακές ένοπλες δυνάμεις του Βελγικού Κογκό καταλαμβάνουν την Ταμπόρα, έπειτα από σκληρή μάχη.
🔹 1943 – 🇬🇷 Οι Γερμανοί προβαίνουν σε σφαγές και λεηλασίες στις Καρυές Λακωνίας.
🔹 1944 – Υπογράφεται ανακωχή μεταξύ της Φινλανδίας και της Σοβιετικής Ένωσης.
🔹 1946 – Σε ομιλία του στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης, ο Ουίνστον Τσώρτσιλ αναφέρεται στη δημιουργία Συμβουλίου της Ευρώπης.
🔹 1952 – Οι Ηνωμένες Πολιτείες εμποδίζουν τον Τσάρλι Τσάπλιν να επιστρέψει στη χώρα μετά από ταξίδι του στην Αγγλία.
🔹 1957 – Πραγματοποιείται η πρώτη αμερικανική υπόγεια δοκιμή πυρηνικής βόμβας.
🔹 1961 – 🇬🇷 Ιδρύεται η Ένωσις Κέντρου, ύστερα από διαβουλεύσεις και πολιτικές ζυμώσεις που είχαν διαρκέσει μήνες.
🔹 1970 – 🇬🇷 Ο Έλληνας φοιτητής Γεωλογίας Κώστας Γεωργάκης αυτοπυρπολείται στην πλατεία Ματεότι της Γένοβας, ως ένδειξη διαμαρτυρίας κατά του δικτατορικού καθεστώτος του Γεωργίου Παπαδόπουλου.
🔹 1973 – Ο Κάρολος ΙΣΤ΄ Γουσταύος στέφεται βασιλιάς της Σουηδίας.
🔹 1976 – Η πτήση 452 της Turkish Airlines συντρίβεται στην οροσειρά Ταύρος, στο Οσμανίγιε της Τουρκίας, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν και οι 154 επιβαίνοντες.
🔹 1976 – Δύο F-4 Phantom II της ιρανικής Πολεμικής Αεροπορίας απογειώνονται για να διερευνήσουν αγνώστου ταυτότητας ιπτάμενο αντικείμενο. Σύμφωνα με την καταγραφή, καθώς το πλησιάζουν χάνουν τα όργανα και τις επικοινωνίες τους, τα οποία επανέρχονται μετά την απομάκρυνσή τους.
🔹 1978 – Οι Νήσοι Σολομώντα γίνονται μέλος του ΟΗΕ.
🔹 1983 – Ο Άγιος Χριστόφορος και Νέβις ανακηρύσσεται ανεξάρτητο κράτος.
🔹 1985 – Ισχυρός σεισμός 8,1 Ρίχτερ πλήττει το Μεξικό. Οι σεισμικές δονήσεις της 19ης και 21ης Σεπτεμβρίου προκαλούν τον θάνατο περισσότερων από 4.200 ανθρώπων.
🔹 1988 – Εκτοξεύεται ο πρώτος ισραηλινός δορυφόρος, «Horizont 1».
🔹 1989 – Βόμβα εκρήγνυται σε αεροσκάφος πάνω από τον Νίγηρα, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 171 άνθρωποι. Για την τρομοκρατική επίθεση κατηγορήθηκε η Λιβύη, η οποία κατέβαλε αποζημιώσεις στις οικογένειες των θυμάτων.
🔹 1992 – Στη Βοσνία, 31 άνθρωποι σκοτώνονται στην πόλη Μπρτσκο από αεροπορική επίθεση των Σέρβων.
🔹 1993 – Στην Κεντροαφρικανική Δημοκρατία, ο Ανζ Φελίξ Πατασέ κερδίζει τις πρώτες πολυκομματικές προεδρικές εκλογές.
🔹 1995 – Η Κροατία αποφασίζει να σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον των Σέρβων και συμφωνεί με τη Βοσνία για διευθέτηση του εδαφικού μέσω πολιτικού διαλόγου.
🔹 1999 – Ο Ανζ Φελίξ Πατασέ επανεκλέγεται πρόεδρος της Κεντροαφρικανικής Δημοκρατίας με 51,6%, έναντι 19,4% του πρώην ηγέτη Κολίνγκμπα. Στις εκλογές σημειώνονται βίαια επεισόδια με δύο νεκρούς.
🔹 2002 – Απόπειρα πραξικοπήματος σημειώνεται στην Ακτή Ελεφαντοστού, ενώ ο πρόεδρος Λοράν Μπαγκμπό απουσιάζει στην Ιταλία. Στις συγκρούσεις σκοτώνονται δεκάδες άνθρωποι, μεταξύ των οποίων ο πρώην δικτάτορας Ρομπέρ Γκουέι.
🔹 2003 – Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ εγκρίνει ομόφωνα την ανάπτυξη περίπου 15.000 στρατιωτών ως ειρηνευτικής δύναμης στη Λιβερία.
🔹 2006 – Πραξικόπημα στην Ταϊλάνδη. Την εξουσία καταλαμβάνει ο στρατηγός Σόντι Μπουνγιαρατγκλίν.
🎂 Γεννήσεις
🎈 86 – Αντωνίνος ο Ευσεβής, Ρωμαίος αυτοκράτορας.
🎈 866 – Λέων ΣΤ΄, Βυζαντινός αυτοκράτορας.
🎈 1551 – Ερρίκος Γ΄, βασιλιάς της Γαλλίας.
🎈 1560 – Τόμας Κάβεντις, Άγγλος θαλασσοπόρος.
🎈 1853 – Μιχαήλ Β΄, δούκας της Μπραγκάνσα.
🎈 1898 – Τζουζέπε Σάραγκατ, Ιταλός πολιτικός.
🎈 1899 – Ινιάτσιο Μπουττίττα, Ιταλός ποιητής.
🎈 1911 – Ουίλιαμ Γκόλντινγκ, Άγγλος συγγραφέας.
🎈 1921 – Πάουλο Φρέιρε, Βραζιλιάνος εκπαιδευτικός και φιλόσοφος.
🎈 1922 – Εμίλ Ζάτοπεκ, Τσέχος δρομέας.
🎈 1926 – Μασατόσι Κοσίμπα, Ιάπωνας φυσικός.
🎈 1934 – Μπράιαν Επστάιν, Άγγλος μάνατζερ.
🎈 1934 – Μίλτος Παπαποστόλου, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής.
🎈 1936 – Αλ Έρτερ, Αμερικανός δισκοβόλος.
🎈 1948 – Τζέρεμι Άιρονς, Άγγλος ηθοποιός.
🎈 1959 – Ρενέ Μαρσιγκλιά, Γάλλος ποδοσφαιριστής και προπονητής.
🎈 1961 – Γιώργος Χριστιανάκης, Έλληνας συνθέτης.
🎈 1964 – Παναγιώτης Βλαχάκος, Έλληνας αξιωματικός του Πολεμικού Ναυτικού.
🎈 1965 – Τσέρινγκ Τομπγκάι, πρωθυπουργός του Μπουτάν.
🎈 1967 – Αλεξάντερ Καρέλιν, Ρώσος παλαιστής.
🎈 1969 – Αλκίνοος Ιωαννίδης, Κύπριος τραγουδοποιός.
🎈 1973 – Κριστιάνο Ντα Μάτα, Βραζιλιάνος οδηγός αγώνων.
🎈 1974 – Βικτόρια Σίλβστεντ, Σουηδέζα ηθοποιός, τραγουδίστρια και μοντέλο.
🎈 1974 – Τζίμι Φάλον, Αμερικανός ηθοποιός.
🎈 1982 – Λένα Δανιηλίδου, Ελληνίδα αντισφαιρίστρια.
🎈 1990 – Σάββας Γκέντσογλου, Έλληνας ποδοσφαιριστής.
🕯️ Θάνατοι
⚫ 961 – Ελένη Λεκαπηνή, Βυζαντινή αυτοκράτειρα.
⚫ 1356 – Γκωτιέ ΣΤ΄ του Μπριέν, Γάλλος ιππότης.
⚫ 1356 – Πέτρος Α΄, δούκας του Μπουρμπόν.
⚫ 1356 – Ροβέρτος του Δυρραχίου, Ναπολιτάνος ευγενής.
⚫ 1710 – Όλε Ρέμερ, Δανός αστρονόμος.
⚫ 1843 – Γκασπάρ-Γκυστάβ ντε Κοριόλις, Γάλλος μαθηματικός και μηχανικός.
⚫ 1881 – Τζέιμς Γκάρφιλντ, 20ός πρόεδρος των ΗΠΑ.
⚫ 1935 – Κονσταντίν Τσιολκόφσκι, Ρώσος επιστήμονας.
⚫ 1949 – Νίκος Σκαλκώτας, Έλληνας συνθέτης.
⚫ 1970 – Κώστας Γεωργάκης, Έλληνας αγωνιστής.
⚫ 1983 – Άνχελ Λαμπρούνα, Αργεντινός ποδοσφαιριστής και προπονητής.
⚫ 1985 – Ίταλο Καλβίνο, Ιταλός δημοσιογράφος και συγγραφέας.
⚫ 1990 – Ερμής Παν, Αμερικανός χορευτής και χορογράφος.
⚫ 1994 – Αλέξης Ακριθάκης, Έλληνας ζωγράφος.
⚫ 2003 – Κέννεθ Χάγκιν, Αμερικανός ιερέας.
⚫ 2016 – Βούλα Δαμιανάκου, Ελληνίδα συγγραφέας.
⚫ 2025 – Αλέξανδρος Ακριβάκης, Έλληνας δικηγόρος και πολιτικός.
🌍 Αργίες και εορτές
🏴☠️ Παγκόσμια Ημέρα Πειρατικής Ομιλίας.
☦️ Ορθόδοξη Εκκλησία
🙏 Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη των Μαρτύρων Τροφίμου, Σαβατίου και Δορυμέδοντος (†276).
✨ Η 19η Σεπτεμβρίου μέσα στον χρόνο
Η 19η Σεπτεμβρίου συνδέεται με σημαντικές πολιτικές και κοινωνικές στιγμές. Στην ελληνική ιστορία ξεχωρίζουν η ίδρυση της Ενώσεως Κέντρου το 1961 και, κυρίως, η θυσία του Κώστα Γεωργάκη το 1970 στη Γένοβα, όταν αυτοπυρπολήθηκε διαμαρτυρόμενος κατά της δικτατορίας. Σε διεθνές επίπεδο, η ημερομηνία έχει σημαδευτεί από ιστορικές συγκρούσεις, την παραχώρηση δικαιώματος ψήφου στις γυναίκες της Νέας Ζηλανδίας και τον καταστροφικό σεισμό του Μεξικού το 1985.
About the Author
