📄 Ζητείται διερεύνηση της περιόδου από το 2015 έως σήμερα – Στο επίκεντρο οι κρατικές εγγυήσεις, οι τιτλοποιήσεις, οι servicers και οι συνέπειες για δανειολήπτες και Δημόσιο
Πρόταση για τη σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής σχετικά με τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους και των μη εξυπηρετούμενων δανείων κατέθεσε η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ. Η πρόταση αφορά τις κρατικές αποφάσεις, το θεσμικό και εποπτικό πλαίσιο, τις μεταβιβάσεις και τιτλοποιήσεις δανείων, το πρόγραμμα κρατικών εγγυήσεων «Ηρακλής» και τις συνέπειές τους για το Δημόσιο, τους οφειλέτες και την οικονομία.
Ως χρονικό πεδίο διερεύνησης ορίζεται η περίοδος από το 2015 έως τη σύσταση της Επιτροπής, με δυνατότητα εξέτασης προγενέστερων πράξεων, εφόσον αυτό κριθεί αναγκαίο. Ο ΣΥΡΙΖΑ ζητά από τα υπόλοιπα κόμματα της προοδευτικής αντιπολίτευσης να τοποθετηθούν και να στηρίξουν την πρωτοβουλία.
Η πρόταση βασίστηκε, σύμφωνα με το κόμμα, σε εισήγηση της συλλογικής πρωτοβουλίας πολιτών «Η Δικαίωση». Σε αυτή συμμετέχουν το Ινστιτούτο Καταναλωτών (ΙΝΚΑ), εμπορικοί σύλλογοι και ενώσεις καταναλωτών.
🔍 Τι ζητείται να εξετάσει η Επιτροπή
Κεντρικό ερώτημα της πρότασης είναι αν η εξυγίανση των τραπεζικών ισολογισμών συνοδεύτηκε από ουσιαστική αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους και αν προστατεύθηκαν επαρκώς το δημόσιο συμφέρον, η περιουσία των πολιτών και η παραγωγική δραστηριότητα.
Ο ΣΥΡΙΖΑ ζητά να διερευνηθούν, μεταξύ άλλων:
- Οι ανακεφαλαιοποιήσεις των τραπεζών και η αποεπένδυση του Δημοσίου, μέσω του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, καθώς και το δημοσιονομικό αποτέλεσμα των σχετικών αποφάσεων.
- Οι τιτλοποιήσεις και οι μεταβιβάσεις δανείων, τα τιμήματα, οι αποτιμήσεις των χαρτοφυλακίων, η κατοχή των ομολογιών και το κατά πόσο μεταφέρθηκε πραγματικά ο πιστωτικός κίνδυνος.
- Οι κρατικές εγγυήσεις του προγράμματος «Ηρακλής», οι όροι και οι δικαιούχοι τους, οι προβλέψεις για τις ανακτήσεις και οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις που μπορεί να βαρύνουν το Δημόσιο.
- Η λειτουργία και η εποπτεία των funds, των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) και των εταιρειών απόκτησης ακινήτων, καθώς και τα κίνητρα και οι πολιτικές ρύθμισης οφειλών.
- Η προστασία των δανειοληπτών, η ενημέρωσή τους για τις μεταβιβάσεις, η διαφάνεια των απαιτήσεων, η λειτουργία του εξωδικαστικού μηχανισμού και οι κοινωνικές συνέπειες των πλειστηριασμών.
Η πρόταση αναφέρεται επίσης στις διαπιστώσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου για το οικονομικό έτος 2024 σχετικά με την παρακολούθηση, τη λογιστική αποτύπωση και τη γνωστοποίηση ενδεχόμενων υποχρεώσεων από κρατικές εγγυήσεις.
⚖️ Το θεσμικό πλαίσιο και τα οκτώ ερωτήματα
Η κοινοβουλευτική πρόταση ζητά να εξεταστεί η εφαρμογή των νόμων 3156/2003, 4354/2015 και 5072/2023, καθώς και του νόμου 4649/2019 για το πρόγραμμα «Ηρακλής». Όπως επισημαίνεται στο κείμενο, η αναφορά στο νομοθετικό πλαίσιο δεν προδικάζει ότι υπήρξε πλημμελής εφαρμογή του.
Τα οκτώ ερωτήματα που προτείνονται αφορούν το δημοσιονομικό αποτέλεσμα των ανακεφαλαιοποιήσεων και της αποεπένδυσης, τους όρους των μεταβιβάσεων και των τιτλοποιήσεων, την εφαρμογή της νομοθεσίας, τη λειτουργία των κρατικών εγγυήσεων, την εποπτεία τραπεζών και servicers, τη διαφάνεια και τα δικαιώματα των οφειλετών, την αποτελεσματικότητα των ρυθμίσεων και των πλειστηριασμών, καθώς και τις πιθανές θεσμικές και νομοθετικές αλλαγές.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην ανάγκη να αποσαφηνιστεί ποιοι ωφελήθηκαν από τις μεταβιβάσεις δανείων, ποιοι ανέλαβαν τους οικονομικούς κινδύνους και ποιες ενδεχόμενες υποχρεώσεις εξακολουθούν να βαρύνουν το Ελληνικό Δημόσιο.
🏛️ Πρόταση για εργασίες τεσσάρων μηνών
Ο ΣΥΡΙΖΑ προτείνει η Εξεταστική να ολοκληρώσει τις εργασίες της μέσα σε τέσσερις μήνες από τη συγκρότησή της, με δυνατότητα παράτασης βάσει του Κανονισμού της Βουλής. Προτείνεται, επίσης, να καταθέσει αιτιολογημένο πόρισμα στην Ολομέλεια, με διαπιστώσεις για τις δημοσιονομικές και κοινωνικές συνέπειες και εισηγήσεις για θεσμικές, νομοθετικές και διοικητικές παρεμβάσεις.
Στο κείμενο διευκρινίζεται ότι η πρόταση δεν προεξοφλεί παρανομία ούτε αποδίδει εκ των προτέρων ποινικές ευθύνες. Στόχος, όπως αναφέρεται, είναι η διερεύνηση των πραγματικών περιστατικών και η άσκηση του κοινοβουλευτικού ελέγχου.
