📅 Από την 1η Ιανουαρίου 2027 έχει δρομολογηθεί η εφαρμογή οριζόντιας απαγόρευσης πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 15 ετών. Το μέτρο αποσκοπεί στην προστασία της ψυχικής υγείας, στην πρόληψη του διαδικτυακού εκφοβισμού και στον περιορισμό της υπερβολικής χρήσης οθονών.
🧑🤝🧑 Για τους εφήβους, ωστόσο, τα κοινωνικά δίκτυα δεν αποτελούν μόνο μέσο ψυχαγωγίας, αλλά και βασικό χώρο επικοινωνίας με φίλους και συνομηλίκους. Η 13χρονη Κατερίνα αναγνωρίζει ότι αρκετά παιδιά έχουν απομονωθεί και περνούν μεγάλο μέρος της ημέρας στα social media, εκφράζει όμως τον φόβο ότι μια καθολική απαγόρευση μπορεί να διακόψει την επαφή τους με ανθρώπους που αγαπούν και παρακολουθούν.
🗣️ Προβληματισμό εκφράζει και ο 14χρονος Φίλιππος, ο οποίος θεωρεί ότι γονείς και εκπαιδευτικοί θα έπρεπε να έχουν εξηγήσει στα παιδιά πώς να χρησιμοποιούν σωστά τα κοινωνικά δίκτυα. Η ψηφιακή αγωγή, μαζί με σαφή όρια, είναι η συνδυαστική λύση που προτείνει και ο εκπαιδευτικός Προκόπης Κοσμόπουλος.
🏫 Όπως σημειώνει ο κ. Κοσμόπουλος, το κινητό και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν ενσωματωθεί στην καθημερινότητα των παιδιών. Η ανεξέλεγκτη χρήση, κατά την εκτίμησή του, μπορεί να συνδεθεί με εθισμό, άγχος, διαδικτυακό εκφοβισμό και περιορισμό της διά ζώσης κοινωνικοποίησης. Στόχος, τονίζει, πρέπει να είναι τα παιδιά να μάθουν να χρησιμοποιούν την τεχνολογία προς όφελός τους.
🧠 Ο ψυχολόγος Χρήστος Παναρίτης επισημαίνει ότι στην εφηβεία η αποδοχή από τους συνομηλίκους παίζει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της ταυτότητας. Γι’ αυτό, μια απότομη διακοπή της πρόσβασης μπορεί να βιωθεί από ορισμένους εφήβους ως αποκλεισμός και να ενισχύσει το άγχος ότι θα μείνουν «εκτός» της παρέας.
🔒 Ο ειδικός προειδοποιεί επίσης ότι μια απαγόρευση μπορεί να οδηγήσει ορισμένα παιδιά στην αναζήτηση τρόπων παράκαμψης, όπως VPN, κρυφά προφίλ ή εναλλακτικές εφαρμογές αμφίβολης αξιοπιστίας. Ιδιαίτερη προσοχή, προσθέτει, χρειάζονται τα πιο εσωστρεφή παιδιά και όσα αντιμετωπίζουν κοινωνικό άγχος, για τα οποία το κινητό μπορεί να λειτουργεί είτε ως καταφύγιο είτε ως αφορμή σύγκρισης με τις «τέλειες» ζωές που βλέπουν στο διαδίκτυο.
🎨 Για μια ομαλότερη μετάβαση προς την κοινωνική ζωή εκτός οθόνης, ο κ. Παναρίτης προτείνει δραστηριότητες με χαμηλή κοινωνική πίεση, όπως η ρομποτική, η ζωγραφική ή η αναρρίχηση, καθώς και μικρούς, σταδιακούς στόχους φυσικής παρουσίας. Τονίζει ακόμη ότι οι γονείς χρειάζεται να δίνουν το παράδειγμα, αφήνοντας και οι ίδιοι στην άκρη τα κινητά τους και περνώντας ουσιαστικό χρόνο με τα παιδιά.
🌍 Η πρόκληση είναι μεγαλύτερη για εφήβους που ζουν σε απομονωμένες περιοχές ή ανήκουν σε μειονοτικές ομάδες, καθώς οι ψηφιακές κοινότητες μπορεί να αποτελούν τον βασικό ή και μοναδικό τρόπο επικοινωνίας τους με συνομηλίκους. Σύμφωνα με τον ειδικό, κάθε περιορισμός χρειάζεται να συνοδεύεται από ασφαλείς εναλλακτικές, ώστε η προστασία των παιδιών να μη μετατραπεί σε κοινωνική απομόνωση.
