Η επαναφορά στο προσκήνιο του Άρθρου 42.7 της Συνθήκης της Λισσαβώνας, της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δημιουργεί νέο γεωπολιτικό σκηνικό στην Ανατολική Μεσόγειο. Ελλάδα και Κύπρος, με τη στήριξη της Γαλλίας, επιχειρούν να μετατρέψουν μια μέχρι σήμερα «ανενεργή» διάταξη σε εργαλείο αποτροπής απέναντι σε πιθανές απειλές, την ώρα που η Τουρκία αντιδρά έντονα και μιλά για προσπάθεια ανατροπής της ισορροπίας στην περιοχή ⚖️
Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόθεση ενεργοποίησης της ρήτρας που προβλέπει ότι σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης σε κράτος-μέλος, τα υπόλοιπα υποχρεούνται να προσφέρουν βοήθεια. Η Λευκωσία, αξιοποιώντας το γεγονός ότι δεν ανήκει στο ΝΑΤΟ, πιέζει για έναν πιο σαφή και επιχειρησιακό μηχανισμό ευρωπαϊκής προστασίας, ενώ η Αθήνα στηρίζει ενεργά τη διαδικασία, με στόχο την ενίσχυση του ευρωπαϊκού αμυντικού πλαισίου 🇬🇷🇨🇾
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση συζητά τη διαμόρφωση οδικού χάρτη για τον τρόπο εφαρμογής της ρήτρας, με τις διαβουλεύσεις να αναμένεται να ενταθούν το επόμενο διάστημα. Σύμφωνα με την εκπρόσωπο του Υπουργείου Εξωτερικών, στόχος είναι η δημιουργία ενός επιχειρησιακού εγχειριδίου που θα καθορίζει τον τρόπο αντίδρασης σε περίπτωση ενεργοποίησης του άρθρου.
Η Τουρκία παρακολουθεί τις εξελίξεις με έντονη επιφυλακτικότητα, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει τη γεωπολιτική ισορροπία και να ενισχύσει την εικόνα της ως εξωτερικής απειλής για την Ευρώπη. Τουρκικά μέσα ενημέρωσης κάνουν λόγο για προσπάθεια μετατόπισης του ρόλου της ΕΕ σε ζητήματα ασφάλειας που αφορούν άμεσα την Κύπρο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Στο παρασκήνιο, η συζήτηση για το Άρθρο 42.7 φαίνεται να εξελίσσεται σε νέο πεδίο διπλωματικής αντιπαράθεσης, με την Ελλάδα και την Κύπρο να επιδιώκουν θεσμική θωράκιση απέναντι σε απειλές, και την Άγκυρα να προειδοποιεί για τις συνέπειες μιας τέτοιας ευρωπαϊκής αμυντικής ενεργοποίησης 🇪🇺
Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει τη σταδιακή προσπάθεια της ΕΕ να αποκτήσει πιο ισχυρό αμυντικό ρόλο, αλλά και τις δυσκολίες που προκύπτουν όταν η γεωπολιτική πραγματικότητα της Ανατολικής Μεσογείου συναντά τις θεσμικές φιλοδοξίες των Βρυξελλών.
About the Author
