Οι αυξημένες τιμές ενισχύουν τα έσοδα από τον ΦΠΑ, αλλά παράλληλα διογκώνουν τις κρατικές δαπάνες για ενέργεια, καύσιμα, προμήθειες και δημόσια έργα. Έτσι, ο πληθωρισμός επανέρχεται ως παράγοντας πίεσης για τα δημόσια οικονομικά, με το 2027 να προμηνύεται δύσκολη χρονιά για την εκτέλεση του προϋπολογισμού.
📊 Μεγάλη αβεβαιότητα υπάρχει γύρω από την πορεία του πληθωρισμού. Το οικονομικό επιτελείο προβλέπει αύξηση 2,6%, ενώ το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και άλλοι διεθνείς οργανισμοί εκτιμούν ότι μπορεί να πλησιάσει το 3,6%. Η απόκλιση μίας ποσοστιαίας μονάδας ενδέχεται να έχει σημαντικό δημοσιονομικό κόστος.
🏥 Πού αυξάνονται οι δαπάνες
Τα νοσοκομεία δέχονται ήδη πιέσεις από τις αυξήσεις στο ηλεκτρικό ρεύμα, στα ιατρικά αναλώσιμα, στη σίτιση, στις μεταφορές και στις υπηρεσίες καθαριότητας. Οι υπερβάσεις δαπανών, που συνδέονται με τον πληθωρισμό και τις αυξημένες ανάγκες περίθαλψης, εντείνουν την ανησυχία για την επόμενη χρονιά.
Αυξημένο κόστος αντιμετωπίζουν και οι δήμοι, κυρίως για τον ηλεκτροφωτισμό, την αποκομιδή απορριμμάτων, τη συντήρηση υποδομών και τη λειτουργία δημοτικών εγκαταστάσεων.
🚍 Οι δημόσιες συγκοινωνίες επιβαρύνονται από τις υψηλότερες τιμές στα καύσιμα, στην ηλεκτρική ενέργεια και στα ανταλλακτικά. Στα δημόσια έργα, οι ανατιμήσεις σε υλικά και μεταφορές μπορεί να οδηγήσουν σε αναθεωρήσεις συμβάσεων.
Πρόσθετες πιέσεις καταγράφονται στη λειτουργία των σχολείων, στα σχολικά γεύματα, στη σίτιση των Ενόπλων Δυνάμεων και στις δομές φιλοξενίας μεταναστών.
⚠️ Τα στενά περιθώρια από τους ευρωπαϊκούς κανόνες
Την ίδια στιγμή, στον προϋπολογισμό έχουν ήδη ενσωματωθεί αυξήσεις σε συντάξεις, μισθούς του Δημοσίου και κοινωνικά επιδόματα. Παραμένει επίσης ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.
Η μεγαλύτερη δυσκολία, ωστόσο, συνδέεται με τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες. Οι καθαρές εθνικά χρηματοδοτούμενες πρωτογενείς δαπάνες προβλέπεται να αυξηθούν κατά 3,6%, ενώ η ετήσια δέσμευση ανέρχεται σε 3,1%. Η διαφορά περιορίζει τα περιθώρια για την απορρόφηση νέων πιέσεων.
Αν ο πληθωρισμός κινηθεί υψηλότερα από τις κυβερνητικές προβλέψεις, το οικονομικό επιτελείο ενδέχεται να χρειαστεί να αναζητήσει πρόσθετους πόρους ή να περιορίσει άλλες δαπάνες.
