Σε ισχύ τίθεται από σήμερα το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΕΧΠ-ΑΠΕ), το οποίο αλλάζει τους κανόνες για τη χωροθέτηση νέων έργων ΑΠΕ και σταθμών αποθήκευσης ενέργειας.
⚡ Το νέο πλαίσιο, που αντικαθιστά ουσιαστικά το αντίστοιχο πλαίσιο του 2008, επιχειρεί να θέσει αυστηρότερους κανόνες για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών και αιολικών πάρκων, με στόχο την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος, της αγροτικής γης και των τοπικών κοινωνιών.
Οι νέες ρυθμίσεις έχουν μακροπρόθεσμο ορίζοντα και συνδέονται με τους ενεργειακούς στόχους της χώρας έως το 2050.
☀️ Νέοι περιορισμοί για τα φωτοβολταϊκά
Σημαντικές είναι οι αλλαγές που αφορούν τα φωτοβολταϊκά πάρκα.
Το νέο χωροταξικό πλαίσιο αποκλείει την εγκατάσταση νέων φωτοβολταϊκών σταθμών σε σειρά ευαίσθητων περιοχών, μεταξύ των οποίων:
- 🌳 προστατευόμενες περιοχές του δικτύου NATURA 2000,
- 🌲 δάση και δασικές εκτάσεις,
- 💧 υγρότοποι Ραμσάρ και μικροί νησιωτικοί υγρότοποι,
- 🏞️ εθνικοί δρυμοί,
- 🌿 Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους,
- 🏛️ περιοχές προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς,
- 🚶 Περιοχές Άνευ Δρόμων,
- 🏖️ ακτές κολύμβησης.
Παράλληλα, καθιερώνεται για πρώτη φορά οριζόντιο όριο στην κάλυψη γης από νέες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
Το ανώτατο ποσοστό κάλυψης ανά Περιφερειακή Ενότητα ορίζεται στο 1,5% της συνολικής έκτασής της.
🎯 Σύμφωνα με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, στόχος είναι να προστατευθούν το τοπίο, η αγροτική γη και η ισορροπία μεταξύ των διαφορετικών χρήσεων γης.
🌬️ Αυστηρότεροι κανόνες για τα αιολικά πάρκα
Αλλαγές προβλέπονται και για την εγκατάσταση αιολικών σταθμών.
Μεταξύ άλλων, δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση αιολικών σταθμών:
- στην Αττική και τη Μητροπολιτική Περιοχή Θεσσαλονίκης,
- σε περιοχές με υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων,
- σε υγροτόπους Ραμσάρ και μικρούς νησιωτικούς υγροτόπους,
- σε Τοπία Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους,
- στους πυρήνες εθνικών δρυμών,
- σε συγκεκριμένες ζώνες προστασίας της φύσης.
Παράλληλα, πρόσθετοι περιορισμοί προβλέπονται για νησιά με έκταση μικρότερη των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων, για εκτός σχεδίου περιοχές όπου προβλέπονται χρήσεις τουρισμού και αναψυχής, αλλά και για Περιοχές Άνευ Δρόμων και ακτές κολύμβησης.
🦅 Τι ισχύει στις περιοχές NATURA 2000
Ιδιαίτερες προϋποθέσεις τίθενται για τις Ζώνες Ειδικής Προστασίας του NATURA 2000.
Η εγκατάσταση αιολικών σταθμών θα μπορεί να πραγματοποιείται μόνο κατ’ εξαίρεση, εφόσον αυτό προβλέπεται ρητά στην εγκεκριμένη Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη και το διαθέσιμο αιολικό δυναμικό υπερβαίνει τα 7,5 μέτρα ανά δευτερόλεπτο.
🌍 Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να περιοριστούν οι επιπτώσεις των μεγάλων ενεργειακών έργων σε περιοχές με ιδιαίτερη περιβαλλοντική αξία.
🏝️ Ειδικοί κανόνες για τα νησιά
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον νησιωτικό χώρο.
Κατά την περιβαλλοντική αδειοδότηση αιολικών σταθμών θα απαιτείται ειδική μελέτη τοπίου, η οποία θα εξετάζει μεταξύ άλλων το μέγεθος του έργου, τον χαρακτήρα της περιοχής και τις επιπτώσεις στις θέες.
Το μέγιστο επιτρεπόμενο ποσοστό κάλυψης εδάφους από αιολικούς σταθμούς στον νησιωτικό χώρο παραμένει στο 4% της έκτασης ανά Δημοτική Ενότητα.
🔋 Τι προβλέπεται για τις υπόλοιπες ΑΠΕ
Το νέο χωροταξικό πλαίσιο δεν περιορίζεται μόνο στα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά.
Οι νέες κατευθύνσεις αφορούν επίσης τεχνολογίες όπως:
- ♻️ βιοαέριο,
- 🟢 βιομεθάνιο,
- 🌾 βιομάζα,
- 🌋 γεωθερμία,
- 💧 μικρά υδροηλεκτρικά έργα,
- 🔋 σταθμούς αποθήκευσης ενέργειας.
Για τις συγκεκριμένες τεχνολογίες επικαιροποιούνται οι όροι και οι κατευθύνσεις χωροθέτησης.
⚡ Ανάπτυξη ΑΠΕ με περισσότερους κανόνες
Το νέο ΕΧΠ-ΑΠΕ επιχειρεί να δημιουργήσει ένα πιο συγκεκριμένο πλαίσιο για την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη χώρα.
Στόχος του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι η συνέχιση της ανάπτυξης των ΑΠΕ και η ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής ενέργειας, αλλά με σαφέστερους χωροταξικούς κανόνες και μεγαλύτερη προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος.
🌱 Το μεγάλο στοίχημα πλέον είναι η επίτευξη των ενεργειακών στόχων έως το 2050, χωρίς η ανάπτυξη των νέων έργων να δημιουργεί υπέρμετρες πιέσεις στο τοπίο, στην αγροτική γη, στις προστατευόμενες περιοχές και στις τοπικές κοινωνίες.
About the Author
